| > actueel > Financiële positie gemeente Nieuwegein | Juli 2009Brief aan college: Vragen ex. art. 42 RvO inzake financiële positie gemeente Nieuwegein (2009-355) |
Nieuwegein, 16 juli 2009
|
Geacht college, Over enkele jaren, als de bouw van Stadshuis en nieuw Theater De Kom voltooid zal zijn, zal Nieuwegein er, naar wij vrezen, financieel slecht voor staan. Voor zover wij kunnen nagaan, heeft Nieuwegein dan voor de realisering ervan een schuldenlast van circa 125 miljoen euro opgebouwd. Die zal onvermijdelijk gevolgen hebben voor de Nieuwegeinse inwoners. Saillant is dat Nieuwegein in 1998 nog 140 miljoen euro in beleggingen had uitstaan. Wij baseren ons op de financiële informatie die door uw college beschikbaar is gesteld. Daar waar onze informatie tekort schiet, verzoeken wij u terzake doende kennis met ons - en de overige raadsfracties - te delen. In deze brief willen we ingaan op drie thema's, te weten 1. De financiële informatie van uw college aan de raad; 2. De financiële situatie van de gemeente Nieuwegein; 3. De gevolgen voor de Nieuwegeinse inwoners. Ad 1. Aan de financiële informatie van uw college zit iets vreemds. Er bestaan gedetailleerde regels over de informatieplicht jegens de raad, maar in uw toekomstverwachtingen zitten hiaten. Er wordt een (raamwerk-)begroting voor het komende jaar aan de raad voorgelegd, maar meer dan een enkel tabelletje voor de financiële vooruitzichten over de daaropvolgende jaren treffen we er niet in aan. Dan is er een treasury-nota. Hierin staat een prognose van te beleggen en te lenen bedragen en de onderbouwing ervan. Toch is het hier geschetste perspectief gebrekkig want: - Is het zeker dat de verwachte benodigde financiering van de investeringen en de lopende uitgaven ook werkelijk gerealiseerd kan worden? - Wat worden - op basis van de verwachte financieringsbehoefte - de verwachte rentekosten of -opbrengsten? - Hoe gaat een eventuele stijging van de rentekosten betaald worden? Door bezuinigingen of extra inkomsten? Uit de balans blijkt dat de gemeente wel veel eigen vermogen heeft, maar dat vermogen is grotendeels geïnvesteerd in gemeenschapsvoorzieningen zoals wegen, bruggen, parken en zo. Ergo, activa die eigenlijk niet te gelde kunnen worden gemaakt en dus ook niet meetellen bij de financiële slagkracht van de gemeente. Dat soort eigendommen maken een gemeente niet rijk. Integendeel, u vraagt stelselmatig meer geld voor het onderhoud ervan. Geld dat we ons waarschijnlijk niet eens kunnen veroorloven, kijkend naar de toekomst. De gemeente Nieuwegein is wel rijk, maar zit door haar investeringen muurvast. Een andere eigenaardigheid zijn de vlottende activa op de balans. Dit zijn bezittingen die binnen een jaar kunnen worden omgezet in geld. Zo kan onder andere worden beoordeeld of op korte termijn aan betalingsverplichtingen kan worden voldaan. Deze 'vlottende activa' zijn echter vervuild doordat ook het onderhanden werk (zoals bouwgrond in exploitatie) hieronder is opgenomen. Op zich mag dat wel maar in de gegeven omstandigheden is het hoogst onwaarschijnlijk dat Nieuwegein de te verkopen bouwgrond binnen een jaar kwijtraakt. Dat zijn dus eerder vaste dan vlottende activa, waardoor het betalingsvermogen van de gemeente aanzienlijk kleiner is. Als op dezelfde wijze het weerstandsvermogen van de gemeente wordt bepaald, schiet de risicodekking gauw tekort. Ad 2. De financiële situatie van de gemeente gaat van matig naar zorgelijk. Zoals gezegd: volgens de balans bezit de gemeente wel veel maar dat zit goeddeels in wegen en zo. Het netto eigen werkkapitaal van de gemeente (vlottende activa minus vlottende passiva) ziet er op zich goed uit ( 82 - 49 miljoen euro). Maar als van de vlottende activa al 58 miljoen euro onderhanden werk is, dan ontstaat een ander beeld. Het werkkapitaal is dan geen 33 miljoen euro positief maar 25 miljoen euro negatief. Dat kan problemen opleveren met lopende èn nieuwe betalingen. Verder leert de laatste Treasurynota (waarom staat deze niet meer op het Raadsinformatiesysteem?) ons op pagina 7 dat de gemeente voor enorme bedragen rood zal staan. In de grafiek worden de inkomsten en uitgaven niet gespecificeerd en de grafische detaillering is minimaal. Duidelijk is wel dat de gemeente Nieuwegein langdurig rood zal staan: 2010: 110 miljoen 2011: 170 miljoen 2012: 160 miljoen 2013: 130 miljoen. In de volgende jaren zou de schuld langzaam afnemen. De grafiek geeft waarschijnlijk een te gunstig beeld, want of er genoeg grond wordt verkocht is nog maar de vraag en er is een economische teruggang die vermindering van inkomsten veroorzaakt. Bovendien blijft het raadselachtig waarvan de gemeente de aflossing van de schuld na 2011 zou moeten betalen. De solvabiliteit van Nieuwegein verslechtert ook aanzienlijk. Tegenover een eigen vermogen van 140 miljoen euro staat een schuld van ongeveer 125 miljoen. Deze positie is slecht voor een gemeente. De hoge schuldenlast van 2010 en verder veroorzaakt natuurlijk ook hoge rentelasten. Deze worden nergens geschat - gewoon omdat dat niet verplicht is. Waarschijnlijk beloopt dat zo'n 7,5 miljoen euro per jaar (6% over 125 miljoen). Het is de moeite waard om te melden hoe deze extra lasten zullen worden gedekt. Hoe zeker is het dat de gemeente zoveel geld over zo een lange termijn kan lenen? Daarover is nog niets gemeld en dat is, gezien de plannen voor het Stadshuis en De Kom, zeer verontrustend. In het bedrijfsleven zijn al heel wat slachtoffers gevallen omdat de banken de kredietkraan niet ver genoeg wilden opendraaien. Ad 3. Hoewel het niet precies is te voorspellen, zullen de gevolgen vrij ingrijpend zijn. Het is tenslotte een geheel nieuwe situatie: Nieuwegein wordt van een rijke een arme gemeente. Willen de banken de gemeente genoeg krediet verstrekken om het Stadshuis, het theater en andere voorzieningen te realiseren? Zo ja, dan heeft Nieuwegein aanzienlijke rentelasten, ongeveer 7,5 miljoen per jaar. Gezien de tegenvallende inkomsten zal dit door de burgers moeten worden betaald via extra belastingen. Dat zal dan zo'n 125 euro per persoon zijn. Bijkomend voordeel is dat het gemeentehuis aan de Martinbaan niet meer gehuurd hoeft te worden. Zo nee, dan kan de bouw van het theater niet gerealiseerd worden. Immers, vanaf 2010 of 2011 kunnen dan de rekeningen van de aannemers niet meer betaald worden, wat leidt tot stopzetting van de bouw. Beter ten halve gekeerd dan ten hele gedwaald, luidt een bekend motto. Geacht college, is dit het wat wij mogen distilleren uit de door u geboden financiële informatie? Wij zien uw antwoorden met belangstelling tegemoet. Met vriendelijke groet, Balth de Winter, Fractievoorzitter onze Nieuwegeinse Samenleving |
| Beantwoording |
|

